Zo kijk je vanuit functie naar tekst

Zo kijk je vanuit functie naar tekst

Daniël Plazier
Daniël Plazier - 12 februari 2019

Wat maakt een goede tekst? Hoe schrijf je die? Bij Zicht ben ik vaak met tekst bezig en toch blijft het ook voor mij iedere keer weer een stoeipartij om een goede tekst te schrijven. Wat helpt is om af en toe even uit te zoomen en met andere ogen naar een tekst te kijken. Eerder schreef ik (in 2015!) een blogpost over hoe je met het oog van een ontwerper naar een tekst kunt kijken. In deze blogpost geef ik een aantal tips om vanuit functie naar een tekst te kijken.  Dit kan je helpen bij het schrijven van een gebruiksvriendelijke tekst.

Ja, dit is een checklist

Doen de titels dat wat ze moeten doen? Gebruik ik de subkoppen wel goed? Je voelt 'm al aankomen... onderstaand een kort en onvolledig lijstje, met natuurlijk een aantal open deuren. Veel plezier. 

Wat zijn goede titels?


Titels zijn informatief

De titel is een belangrijk instrument voor gebruikers om te beoordelen of een pagina interessant is om te lezen of niet. Het moet de gebruiker een beeld geven van wat hem of haar te wachten staat. Informatief, begrijpelijk en scanbaar. Vermijd een titel die raadselachtig is of de gebruiker op het verkeerde been zet.

Titels verleiden

Als het even kan moet de titel verleiden en nieuwsgierig maken tot het lezen van de pagina. De perfecte lengte van een ‘headline’ schijnt, in de Engelse taal, 6 woorden te zijn.

Titels zijn eerlijk

Om de gebruiker zich niet bedonderd te laten voelen, is het belangrijk om geen spectaculaire titels te gebruiken die weinig met de inhoud van de pagina te maken hebben. Eerlijkheid duurt het langst, ook voor het binden van gebruikers.

Titels zijn platform specifiek

Je kunt in ons CMS de titel (en beschrijving + afbeelding) die je op social media plaatst of gebruikt wordt door Google, laten afwijken van de originele paginatitel. Dit maken we mogelijk om beter aan te sluiten op de toon van het platform. Op Facebook kan het bijvoorbeeld iets informeler. Voor Google goed scanbaar en inhakend op relevante zoekwoorden.

Subtitels verduidelijken de titel

Subtitels helpen de gebruiker bij het begrijpen en duiden van de titel. Het kan een korte zin zijn om de titel met een reclamische short-copy te ondersteunen, maar het kan ook een functionele verduidelijking zijn van de titel wanneer de titel te kort schiet om de inhoud van de pagina uit te leggen.

 

“Aardige titels hebben altijd een groot respect gehad voor mensen”

Daniël - Professioneel tekstworstelaar

Wat zijn goede inleidingen?


Inleidingen geven richting

Een inleiding bereidt de lezer voor op de verdere inhoud. Met de inleiding verifieert de lezer of de verwachtingen die zijn gecreëerd op basis van de titel kloppen en of de pagina nuttig gaat zijn. Een inleiding kan de lezer ook de juiste denkrichting en context meegeven zodat de inhoud van de pagina beter begrepen kan worden.

Inleidingen verschillen van lengte

Stem de lengte van de inleiding af op de gebruiker en het onderwerp. Creëer bijvoorbeeld geen onnodige pagina-lengte met een lange inleiding voor een type gebruiker dat ongeduldig is en gewoon snel de plaatjes of video’s wil bekijken. Bij een inhoudelijk en lang artikel kan een uitgebreide inleiding juist weer prettig zijn om de gebruiker wat meer het verhaal in te trekken.

Inleidingen zijn soms korter op mobiel

Omdat een inleiding geen cruciale informatie bevat, maar meer een hulpinstrument is om de bodytekst te lezen, kun je voor mobiel een kortere variant aanbieden. Dit kan de gebruiker als prettig ervaren. In een aantal van onze projecten hebben we dit mogelijk gemaakt in het CMS.

“Tussenkoppen redden vaak de dag want blijkbaar leest niemand je tekst”

Daniël - Professioneel tekstworstelaar

Wat zijn goede tussenkoppen?


Tussenkoppen moeten voldoende zijn

De tussenkoppen, ook wel alinea-koppen genoemd, moeten voldoende informatie geven zodat de gebruiker ook zonder de bodytekst begrijpt waar de pagina over gaat. Veel gebruikers lezen de bodytekst nauwelijks of niet volledig en scannen alleen de tussenkoppen.

Tussenkoppen wijzen de weg

Goede  tussenkoppen helpen ook bij een snelle oriëntatie op de inhoud bij het scannend lezen van de pagina. Een goede tussenkop helpt de gebruiker bij het vinden van de alinea met voor hem of haar bruikbare informatie.

“Deleten is leren loslaten en dus niet voor watjes”

Daniël - Professioneel tekstworstelaar

Wat is een goede bodytekst?

Voor de bodytekst (broodtekst) zijn er natuurlijk oneindig veel tips te geven op het gebied van SEO en schrijven voor het web. Dat ga ik niet doen. Onderstaand een aantal onderwerpen die ik (soms ook bij mezelf) vaak fout zie gaan.

Schrijven = schrappen

Beknopte teksten, korte zinnen en eenvoudig woordgebruik maken het lezen van de inhoud prettig. Om dit voor elkaar te krijgen zul je vaak het principe moeten toepassen: schrijven = schrappen. Een open deur die ik graag toch nog even intrap. Durft te deleten!

Je punt maak je in de eerste zin

Draai er in een tekst niet omheen, maar maak direct je punt. Bij het schrijven van content ben ik vaak geneigd om pas in de laatste zin kort en bondig m’n punt te maken.De meeste gebruikers hebben niet het geduld om daar op te wachten en halen niet eens het einde van de alinea. Dat moet dus andersom.

Gebruik minder superlatieven

Mensen gaan zich ergeren wanneer de tekst bol staat van superlatieven. Daarmee bedoel ik een zin zoals: een flitsend ontwerp en zeer geavanceerde techniek voor een groots merk. Breng liever de feiten op een positieve toon, toon de bewijsvoering en laat de gebruiker zelf z’n conclusies trekken.

Vertel niet meer dan de ruimte toelaat

Teksten worden voor de gebruiker te complex en onleesbaar wanneer de lexicale dichtheid* te groot is. Dit ontstaat door te academisch taalgebruik, het gebruik van te veel superlatieven of gewoon door de drang om te veel te willen vertellen in een beperkt aantal zinnen. Dat laatste gebeurt vaak wanneer mensen teksten aan het inkorten zijn, maar geen inhoud durven te schrappen. Het verhaal van 20 begrijpelijke zinnen wordt dan door de schrijver ingedikt tot een verhaal van 3 lange onbegrijpelijke zinnen.

* Lexicale dichtheid verwijst naar de verhouding tussen lexicale en functionele woorden in een bepaalde tekst of verzamelingen van tekst.

“Call-to-actions maken niemand bang, zelfs geen bejaarden”

Daniël - Professioneel tekstworstelaar

Wat zijn goede call-to-actions?


Call-to-action verleiden

Call-to-actions (CTAs) zet je in om de gebruiker te verleiden iets te doen. Zoals bijvoorbeeld het kopen van kaartjes of het inschrijven op de nieuwsbrief. Een call-to-action moet een belofte bevatten (in woord en eventueel beeld) en een actie als perspectief hebben (vaak de titel en/of knoptekst).

Call-to-actions maken niemand bang

Een call-to-action moet de gebruiker niet bang maken. Zo zijn er (oudere) doelgroepen die het eng vinden op de knop te klikken met het woordje ‘Bestel kaarten’. Mensen zijn dan bang dat het dan al direct van de creditcard wordt afgeschreven. ‘Bekijk data en prijzen’ of ‘Voeg toe aan winkelmand’ is voor deze gebruikers dan minder intimiderend.

Call-to-actions komen op het juiste moment

Timing bij een call-to-action is ook belangrijk. Want op welke plek in de website vraag je bijvoorbeeld iemand om zich in te schrijven op de nieuwsbrief? Op een relevante en kansrijke plek voor conversie natuurlijk. We zien bijvoorbeeld in de websites die we opleveren meer nieuwsbrief-inschrijvingen via een banner in de nieuws-sectie dan via een banner op de homepage.

Bronnen

Ik heb inspiratie geput uit mijn eigen tekst-worstelingen en de volgende artikelen:

Copywriting for Interfaces: Types of Copy in Web and Mobile UI - uxplanet.org
12 Tips on How to Write Great Copy for Your Product - medium.com
What is Lexical Density? - analyzemywriting.com

    Succes met je volgende tekst!